یکشنبه 23 مرداد 1401

خواص مورد نظر در ارقام کلزا

- ویژه -spot_img

انواع خواص مورد نظر در ارقام کلزا

  1. محصول دانه:  در مقایسه با دیگر ارقام، رقم دوصفر دارای قابلیت بیشتر کشت بوده و نیز ۱۰ تا ۱۵ درصد محصول بیشتری از دیگر انواع کلزا تولید می کند، به طوری که در طبقه بندی نمره ۷ را احراز می کند. جدیدترین ارقام مجاز در سال ۱۹۸۸ لیبوریوس، ليكتورو پانتر بوده است. در هر حال کوشش می شود که هدف از اصلاح، بالابردن محصول باشد.
  2. تولید محصول مطمئن:  از نظر اقتصادی به کارگیری روش های اصلاحی باید باعث اطمینان در تولید محصول کلزا شود. ارقام محلی آشکارا دارای تفاوت های زیادی از نظر محصول هستند.
    عوامل ژنتیکی باعث نوسانات میزان محصول می شوند. برای مثال این نوسانات به دلیل حساسیت های مختلف در برابر بیماری ها، کمبودها، عوامل سرمازدگی، ناهنجاری های دو رگ گیری در لقاح و عوامل آب و هوائی ایجاد می گردند. گونه های ضعیف در مقابل دیگر گونه ها قابل اطمینان نیستند. در این زمینه لازم است اطلاعات بیشتری درباره اصلاح و نیز تکنیک های کشت از نظر اقتصادی بررسی گردد. در رقم دو صفر نوسانات محصولی گیاهی بسیار زیاد است که باعث مشکلاتی می شود.
  3. میزان روغن، محصول روغن:  انواع مختلف کلزا با تفاوت حداکثر 3.54 درصد روغن با یکدیگر مقایسه می شوند. میزان محصول روغن در هکتار نتیجه میزان محصول ضرب در میزان روغن است که می توان در ۳ رقم جدید در سال ۱۹۸۸ با نمره 8 به نام های لیورنوس;ليکتوروپانتر ملاحظه کرد.
  4. میزان گلوکزینولات:  بیشتر ارقام دوصفر در بذرهای اصلاح شده مقدار گلوکزینولات زیر ۳۰ مومول است. ارقام دوصفر امروزی از نظر ژنتیکی بسیار مناسب است. بعضی از بذرها ۱۰ تا ۱۵ مومول گلوکزینولات دارند. البته در این زمینه بین گونه ها اختلافاتی نیز دیده می شود. علاوه بر آن میزان گلوکزینولات و میزان محصول هم در اینجا متفاوتند. با توجه به زحمات اصلاح گران و نیز موفقیتی که در مورد کاهش گلوکزینولات در بذرهای دو صفر کلزا انجام شده است، مجمع کشاورزی اروپائی هنوز کلزائی با کیفیت مورد نظر پیدا نکرده است. این مسئله به خاطر متدهای مختلف آزمایشی و نیز تأثیر محیط بر روی مقدار گلوکزینولات است. در این مورد اعتقاد دارند که بذرها باید طوری از نظر ژنتیکی تثبیت شده باشد که  عوامل محیطی بر روی آن ها بی تاثیر بوده(برای مثال زیاد گوگرد) و حداکثر میزان گلوکزینولات هم ۱۵ – ۱۲ مومول باشد.
  5. وزن هزار دانه:  یکی از عوامل مؤثر در میزان محصول وزن خشک دانه است که در اصلاح کلزا فاکتور با ارزشی به حساب می آید. در شرایط مختلف و در کلزای پاییزه وزن هزار دانه بین ۴ تا ۶ گرم است. این کاهش در ارقام دوصفر برطرف شده است. اختلاف این کاهش در ارقام تأیید شده حداکثر1.5  گرم است. البته اندازه دانه تحت تأثیر عوامل مختلف نیز قرار می گیرد. برای مثال این اندازه ها در اثر آلودگی و بیماری ها کاهش می یابد (در حالتی که حداکثر می باشد). هر قدر دانه های کلزا بزرگ باشند در آسیاب بهتر عمل می کند. برای کشاورزان دانستن اطلاعات در مورد وزن خشک هزاردانه جهت بالابردن میزان محصول لازم است. علاوه بر آن تنظیم ماشین کاشت نسبت به اندازه دانه مهم است.
  6. انواع گونه های کلزا:  تفاوت صفات دانه و تغییرات مراحل رشد آنها از عوامل تعیین کننده محصول است. صفاتی چون بلندی ساقه و کوتاهی ساقه در گیاه و شاخه بندی عامل تعیین کننده روش های اصلاحی هستند؛ به طوری که انواع کلزا آلمانی دارای رشد طولی و انشعابات شاخه ای و دیررس بوده در صورتی که در فرانسه اغلب ارقام زودرس هستند.
  7. زمان رسیدن : زمان برداشت محصول در انواع کلزا، امروزه با اختلاف ۱۰ تا ۱۴ روز تفاوت دارد. علاوه بر آن زمان رسیدن دانه ها به خاطر زمان کاشت نیز تغییر می کند. ارقام دیررس از نظر کارهای داشت با زمان کشت غلات مخلوط شده و مشکلاتی را در مزرعه به وجود می آورد. در ارقام زودرس زمانی که گیاه رنگ عوض کرده، در ارقام دیررس ساقه و خورجین ها هنوز سبز به نظر می رسند.
  8. آلودگی به بیماری : هر تغییر نامناسبی در ایجاد انواع مختلف کلزا یک تأثیر منفی بر روی مقاومت در برابر بیماری دارد. برای مثال، تعیین بیماری هایی مثل سیلین در وسپوریوم و پوما احتیاج به بررسی قازهای طولانی رشد دارد. بعضی از ارقام در مقابل این آلودگی ها مقاوم هستند. ارقام آلمانی از نظر مقاومت در برابر بیماری های مهم قارچی مثل يوما، سیلیندر و سپوریوم، آلترناریا، میکو سفرلا، پزید و سرکوس پرلا و و رتیسلیوم با یکدیگر تفاوت دارند. در حال حاضر رقم کاملا مقاوم اصلاح شده ای پیدا نشده تا بتوان از قارچ کش استفاده نکرد. البته اصلاح گران کلزا سعی دارند که به طور جدی ارقام مقاوم در برابر بیماری های مهم تولید نمایند. بیماری های مختلف در انواع مختلف متفاوت کلزا در حال حاضر در مناطق مختلف مشکلات زیادی ایجاد کرده اند. معمولا انتقال آلودگی هر سال از طریق پس مانده گیاهان آلوده صورت می گیرد.
  9. بالا بردن محصول از طریق روش های اصلاحی: هدف از اصلاح کلزا بالابردن میزان محصول است، که در این راه تأمین ازت به کارگیری قارچ کش و تنظیم مراحل رشد و نمو لازم است. البته در این راه باید به مسائل اقتصادی نیز توجه نمود.
  10. استحکام بذر:  برای این منظور با توجه به خواص مختلف ژنتیکی گونه ها، باید تکنیک های تولید، مصرف ازت، قارچ کش، تنظیم مراحل رشد و نمو و تراکم مورد توجه قرار گیرد. در این زمینه، یکی از خواص مهم در کلزا نگهداری دانه بر روی گیاه است که اغلب در رقم های دو صفر زیرش دانه بیشتر اتفاق می افتد.
  11. هدف از اصلاح در تولید کلزا: در کلزا یکی از اهداف اصلاح تولید رقم زودرس و دیررس برای مناطق مختلف است. به خصوص که در بعضی مناطق زمان کاشت ۸ الی ۱۰ روز با هم تفاوت دارد. در صورتی که زمان کاشت به طریقی تغییر نماید. باید در این زمینه به نکاتی نیز توجه شود.
  12. تولید انواع مقاوم در برابر سرما:  صدمات در کلزا باعث خسارات زیادی می شود. به خصوص که این صدمات همراه با به کارگیری علف کش نیز باشد. مقاومت در بعضی از گونه های جدید اخیرا از طریق اصلاح ایجاد شده است. با این حال تفاوت هایی نیز در این بین در گونه های مختلف دیده می شود. در هر صورت سلکسیون در اصلاح کلزا برای انتخاب گونه های مقاوم به سرما لازم است. و نیز تولید گونه های مقاوم در برابر سرما و بیماری و آفات در کلزا بسیار مهم است.
2 3 خواص مورد نظر در ارقام کلزا
3 3 خواص مورد نظر در ارقام کلزا

منبع:کتاب کلزا (کاشت، داشت، برداشت)

جدیدترین‌ها

- ویژه -spot_img

جدیدترین‌ها

ارسال دیدگاه

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفاً نام خود را وارد کنید